Nikiel

Nikiel jest składnikiem licznych stopów żelaza (stale nierdzewne), występuje w galwanicznych pokryciach przedmiotów metalowych. Nikiel mogą zawierać kolczyki, pierścionki, zegarki, guziki, suwaki (zamki błyskawiczne), monety, klucze, nożyczki, baterie, instrumenty muzyczne (metalowe struny, instrumenty dęte blaszane), barwniki, protezy i implanty dentystyczne, zespolenia i endoprotezy ortopedyczne, żyletki i maszynki do golenia, oprawki okularów, naczynia kuchenne, narzędzia, części maszyn i wiele innych przedmiotów metalowych. Obecność wolnych jonów niklu na powierzchni przedmiotów metalowych można wykryć za pomocą Chemo Nickel Test™ (Chemotechnique). Nikiel może gromadzić się w przepracowanych płynach obróbkowych (chłodziwach).

Objawy alergii na nikiel

W większości przypadków nikiel powoduje stany zapalne skóry (alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, wyprysk) ograniczone do obszarów bezpośrednio narażonych na nikiel poprzez kontakt ze skórą. Typowe objawy alergii na nikiel obejmują swędzącą wysypkę w miejscu kontaktu z metalowymi przedmiotami uwalniającymi nikiel, takimi jak sztuczna biżuteria, metalowe guziki, nity, zamki błyskawiczne, sprzączki ubrań, lub w miejscach narażonych na kontakt z narzędziami uwalniającymi nikiel, monetami, kluczami, klamkami itp. Nikiel może powodować zmiany skórne przypominające rumień wielopostaciowy i wyprysk powietrznopochodny. Możliwa jest systemowa reaktywacja alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, tj. zapalenie skóry spowodowane ogólnoustrojową ekspozycją poprzez połknięcie lub wdychanie, np. z aparatów ortodontycznych, jednak są one rzadko zgłaszane. Możliwy jest również wyprysk hematogenny na skutek absorpcji niklu przez skórę w miejscu pierwotnego kontaktu i jego redystrybucji do innych obszarów skóry poprzez krwiobieg, jednak wydaje się to rzadkie.

Patrz też:

• Testy płatkowe z metalami przed zabiegami ortopedycznymi oraz w przypadku powikłań (endoprotezy)
• Dieta niklowa, dieta ubogoniklowa, bezniklowa czy może dieta bez niklu?

Nikiel w kosmetykach

W Unii Europejskiej stosowanie większości związków niklu w kosmetykach zostało zakazane ze względu na ich potencjał uczulający oraz rakotwórczy. Zakaz ten nie dotyczy jednak wszystkich związków niklu, a do zastosowania w kosmetykach dopuszczone są następujące związki niklu:

• glukonian niklu (INCI*: NICKEL GLUCONATE)
• sól niklowa N-acetylometioniny (INCI: NICKEL ACETYLMETHIONATE)
• nadchloran bis (hydroksydifenylometylopirolidynometylo) pirydynediylo T-butyloizocjanianu niklu (INCI: NICKEL BIS (HYDROXY DIPHENYL METHYL PYRROLIDINO METHYL) PYRIDINEDIYL T-BUTYLISOCYANO PERCHLORATE)

*INCI: International Nomenclature of Cosmetic Ingredients - ujednolicone, międzynarodowe nazwy składników kosmetyków. W takiej postaci nazwa substancji występuje w opisie składu kosmetyku.

Synonimy oraz nazwy niklu i jego związków w innych językach

Nikiel; Siarczan niklu; Siarczan niklawy; Chlorek niklu; Glukonian niklu; Sól niklowa N-acetylometioniny; Nadchloran bis (hydroksydifenylometylopirolidynometylo) pirydynediylo T-butyloizocjanianu niklu; Nickel; Nickel (II) Sulfate Hexahydrate; Nickel monosulfate hexahydrate; Nickel sulfate hexahydrate; Sulfuric acid, nickel (2+) salt hexahydrate; Single nickel salt; Nickel bis (hydroxy diphenyl methyl pyrrolidino methyl) pyridinediyl t-butylisocyano perchlorate; Nickel acetylmethionate; Nickel gluconate; Blue salt, Carbonyl nickel powder.

Częstość uczulenia na nikiel

19,7-24,5% pacjentów zakwalifikowanych do rutynowych testów płatkowych.

Substancje testowe

• Siarczan niklu (II) sześciouwodniony 5% waz. (Chemotechnique Diagnostics, nr kat. N-002A) - zalecany, składnik Europejskiej Serii Podstawowej i większości innych serii krajowych i regionalnych
• Siarczan niklu (II) sześciouwodniony 2,5% waz. (Chemotechnique Diagnostics, nr kat. N-002B) - zalecany przez niektórych autorów jako odpowiedni do badań u dzieci
• Siarczan niklu (II) 200 µg/cm² jest zawarty w Panelu 1 testu T.R.U.E.®, szereg badań wykazał, że jego czułość diagnostyczna jest istotnie niższa niż w przypadku siarczanu niklu 5% waz.

UWAGA! Powyższy opis nie wyczerpuje wszystkich możliwości narażenia oraz objawów, a uczulający Cię hapten może występować także w innych, niewymienionych powyżej źródłach. Dlatego zawsze weryfikuj skład produktów i substancji z którymi masz kontakt, a w razie wątpliwości zwróć się do lekarza.

Autor opisu: Profesor dr hab. med. Radosław Śpiewak, specjalista dermatolog i alergolog

Description of nickel allergy in English.

Śledź nas na Facebooku:

Jak do nas dojechać:

Uwaga! Ten serwis nie zastępuje porady lekarskiej, korzystasz z niego wyłącznie na własną odpowiedzialność. Autor dołożył wszelkich starań, aby informacje zawarte na tej stronie były rzetelne i aktualne, jednak wyklucza odpowiedzialność za ewentualne szkody wynikające z ewentualnych błędów. Każda istotna informacja powinna być weryfikowana w innych niezależnych źródłach fachowych.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Autor niniejszego dzieła udziela osobom fizycznym zgody na nieodpłatne korzystanie z niego wyłącznie w celach niekomercyjnych. Wszelkie inne zastosowania wymagają pisemnej zgody autora. Kopiowanie zabronione!
© Radosław Śpiewak All rights reserved. Document created: 30 July 2006, updated: 12 May 2026.